پروژه پیشنهادی واحدهای مسکونی برای افراد معلول برای نخستین بار در ایران

 توسط

فرید مشرف دهکردی                                                                   02.08.2007

هدف این است که انسانهای معلول بتوانند زندگی خود را بطور مستقل در دست گیرند.

صحبت در مورد عادی سازی معلولین ذهنی در کشور ما  می باشد ولی این مطلب فقط محدود به کار نیست وتمامی عرصه زندگی را شامل می شود. (همانند  حق بازنشستگی ، مسکن ، انتخاب غذا ، انتخاب پر کردن اوقات فراغت ، دیدن خویشاوندان و دوستان ،حق رفت و آمد از واحدها  مسکونی)

این طرح نه تنها برای معلولین ذهنی بلکه سایر معلولین قابل اجراست.

چرا داشتن واحدهای مسکونی:

مسئله استقلال معلول در زندگی خود بسیار حائز اهمیت است بخصوص مسئله خواب که فرد در این واحدهای مسکونی خوابیده در روز به کارگاه رفته وهمچنین افراد سالمند معلول (بازنشستگان) جایی خواهند داشت که بطور شبانه روزی سکو نت کنند.

در کل عوامل گوناگونی است که داشتن این خوابگاهها را امری ضروری می توان بر شمرد.

در بعضی خانواده های معلولین پدر و مادر احساس گناه می کنند و بیشتر از سایر بچه ها به این کودکان توجه کرده وسایر فرزندان آنطور که باید مورد رسیدگی قرار نمی گیرندکه همین موجب اختلال و درگیری بین فرزندان و نهایتا کل خانواده می شود  ویا بر عکس معلول از یاد برده می شود و از لحاظ روحی روانی رشد کافی نکرده و در اثر چنین فشارهایی  خانواده دچار بیماریهای روان تنی شده، معلولی که مورد آزار واذیت بدنی و یا حتی جنسی قرار گرفته ویا بعلت فوت والدین کسی را نداشته که از او مراقبت کند و.....  که خسارت وهزینه چنین مواردی به سیستم سلامتی و بهداشت کشور بیش ازآنچه تصورش است می گردد.

وجود خانه های مسکونی موجب کاهش اختلاف در خانواده و  در نهایت جامعه می گردد.

لازم به یاد آوری میدانم در تحقیقاتی که در ماه خرداد در شهرکرد انجام دادم در پاسخ به سوالی که از خانواده های معلولین مبنی بر اینکه چه کسی بعد از شما عهده دار نگهداری و مراقبت از فرزندان شما خواهد بود ؟، اغلب افراد اشاره به این مطلب کردند که امیدوارند یکی از فرزندان سرپرستی فرزند معلول را برعهده گیرد وبعضی دیگر هیچ راه حلی نیافته بودند. در چند مورد پدران گریه کرده و آن را بعنوان بزرگترین مشکل زندگیشان نام بردند.

چگونگی واحدهای مسکونی:

این واحدهای مسکونی می تواند به صورت وسیع یا کوچک ،چند اتاقه باشد که معلول به طور ۲۴ ساعته مورد مراقبت قرار می گیرد.

در این خوابگاهها معلولین ذهنی یا معلولین با چند معلولیتی خواهند بود که نتیجتا افرادی که اولویت دارند زودتر جاگرفته . برای برقراری این واحدهای مسکونی از  انجمن ها ی خیریه و یا افراد خیّر میتوان کمک گرفت.

معمولا معلولین دارای اتاقی جداگانه هستند .

بهتر است که این واحدها در داخل شهر باشند.

پرسنل این واحدهای مسکونی معمولا از مربیان،مددکاران و پرستاران تشکیل شده.

تصمیم گیری در امور مربوط به واحدهای مسکونی بر عهده نظر همگانی معلولین می باشد (از جمله مقررات رفت و آمد،نظافت اماکن عمومی در خوابگاه مثل حمام، آشپزخانه)

هر واحد مسکونی دارای یک نماینده انتخابی از بین معلولین و یکی هم از بین خانواده ها است.

امور مربوط به تمامی واحدهای مسکونی توسط نماینده های معلولین و نمایندگان خانواده ها و دست اندرکاران مربوطه به صورت حق رای مساوی انجام میشود

.

اهداف یک  واحد مسکونی (خوابگاه) ایده آل:

ایجاد استقلال فردی و اجتماعی

رسیدگی و  مراقبت افراد ساکن در واحدها

پر کردن اوقات فراغت آنها مثل خرید و یا شرکت کردن در مراسمم مختلف و ارتباط با دیگر افراد جامعه

کمک در امر سلامت و بهداشت آنها (مراجعه به پزشک وفیزیو تراپی و...)

بوجود آوردن حس اعتماد و امنیت

ایجاد احساس مسئولیت در آنها)معلولین)

کارهای عملی مددکاران :

مراقبتهای بهداشتی ،آشنا کردن آنها به مایحتاج اولیه خود و خرید مواد غذایی ، پختن غذا و شناخت و ادراک از پول و نحوه خرج کردن آن ،داشتن اطاقی شخصی و مرتب و تزیین آن به سلیقه معلول و توسط خودش .خرید لباس و آموزش لباس پوشیدن ،ارتباط با مشاور و مراکز ادارات مشاوره در امور زندگی و چگونگی برخورد با بحرانهای زندگی تشویق و ارتباط با سایر افراد ساکن در واحد مسکونی،کمک در فرم دهی به روابط اجتماعی آنها  در کارگاههای کار و آموزش وهمچنینن با دوستان و بستگان ،کمک به درک و شناخت نیازها و  کارهای روزمره(مرتب کردن رختخواب،مسواک کردن ،حمام رفتن، لباس پوشیدن،بسوی کاررفتن) ،

برگرداندن او از سر کار ،تسهیلات لازم برای پر کردن اوغات فراغت آنها،شرکت دادن آنها در مراسم و همایش ها ،مسافرت ،آماده سازی معلولین در برنا مه های آموزشی خارج از خوابگاه،شرکت در مراسم مذهبی ، ورزش ،حمایت به مددکاران همراهی در کار با شورای خوابگاه(واحدهای مسکونی)،مرافبت در امر بهداشت وسلامتی. اقدامات پرستاری در موارد خاص ،دادن به موقع دارو و مراقبتهای ویژه از کسانی که در وضع جسمانی و یا روحی وخیمی هستند.